Balakanda Sarga 41 – bālakāṇḍa ēkacatvāriṁśaḥ sargaḥ
|| sagarayajñasamāptiḥ ||
putrāṁściragatān jñātvā sagarō raghunandana |
naptāramabravīdrājā dīpyamānaṁ svatējasā || 1 ||
śūraśca kr̥tividyaśca pūrvaistulyō:’si tējasā |
pitr̥̄ṇāṁ gatimanviccha yēna cāśvō:’pahāritaḥ || 2 ||
antarbhaumāni satvāni vīryavanti mahānti ca |
tēṣāṁ tvaṁ pratighātārthaṁ sāsiṁ gr̥hṇīṣva kārmukam || 3 ||
abhivādyābhivādyāṁstvaṁ hatvā vighnakarānapi |
siddhārthaḥ sannivartasva mama yajñasya pāragaḥ || 4 ||
ēvamuktōṁśumānsamyaksagarēṇa mahātmanā |
dhanurādāya khaḍgaṁ ca jagāma laghuvikramaḥ || 5 ||
sa khātaṁ pitr̥bhirmārgamantarbhaumaṁ mahātmabhiḥ |
prāpadyata naraśrēṣṭhastēna rājñābhicōditaḥ || 6 ||
daityadānavarakṣōbhiḥ piśācapatagōragaiḥ | [dēva]
pūjyamānaṁ mahātējā diśāgajamapaśyata || 7 ||
sa taṁ pradakṣiṇaṁ kr̥tvā dr̥ṣṭvā caiva nirāmayam |
pitr̥̄nsa paripapraccha vājihartāramēva ca || 8 ||
diśāgajastu tacchrutvā pratyāhāṁśumatō vacaḥ |
āsamañja kr̥tārthastvaṁ sahāśvaḥ śīghramēṣyasi || 9 ||
tasya tadvacanaṁ śrutvā sarvānēva diśāgajān |
yathākramaṁ yathānyāyaṁ praṣṭuṁ samupacakramē || 10 ||
taiśca sarvairdiśāpālairvākyajñairvākyakōvidaiḥ |
pūjitaḥ sahayaścaiva gantāsītyabhicōditaḥ || 11 ||
tēṣāṁ tadvacanaṁ śrutvā jagāma laghuvikramaḥ |
bhasmarāśīkr̥tā yatra pitarastasya sāgarāḥ || 12 ||
sa duḥkhavaśamāpannastvasamañjasutastadā |
cukrōśa paramārtastu vadhāttēṣāṁ suduḥkhitaḥ || 13 ||
yajñīyaṁ ca hayaṁ tatra carantamavidūrataḥ |
dadarśa puruṣavyāghrō duḥkhaśōkasamanvitaḥ || 14 ||
sa tēṣāṁ rājaputrāṇāṁ kartukāmō jalakriyām |
salilārthī mahātējā na cāpaśyajjalāśayam || 15 ||
visārya nipuṇāṁ dr̥ṣṭiṁ tatō:’paśyatkhagādhipam |
pitr̥̄ṇāṁ mātulaṁ rāma suparṇamanilōpamam || 16 ||
sa cainamabravīdvākyaṁ vainatēyō mahābalaḥ |
mā śucaḥ puruṣavyāghra vadhō:’yaṁ lōkasammataḥ || 17 ||
kapilēnāpramēyēna dagdhā hīmē mahābalāḥ |
salilaṁ nārhasi prājña dātumēṣāṁ hi laukikam || 18 ||
gaṅgā himavatō jyēṣṭhā duhitā puruṣarṣabha |
tasyāṁ kuru mahābāhō pitr̥̄ṇāṁ tu jalakriyām || 19 ||
bhasmarāśīkr̥tānētān plāvayēllōkapāvanī |
tayā klinnamidaṁ bhasma gaṅgayā lōkakāntayā || 20 ||
ṣaṣṭiṁ putrasahasrāṇi svargalōkaṁ nayiṣyati |
gaccha cāśvaṁ mahābhāga saṅgr̥hya puruṣarṣabha || 21 ||
yajñaṁ paitāmahaṁ vīra saṁvartayitumarhasi |
suparṇavacanaṁ śrutvā sōṁśumānativīryavān || 22 ||
tvaritaṁ hayamādāya punarāyānmahāyaśāḥ |
tatō rājānamāsādya dīkṣitaṁ raghunandana || 23 ||
nyavēdayadyathāvr̥ttaṁ suparṇavacanaṁ tathā |
tacchrutvā ghōrasaṅkāśaṁ vākyamaṁśumatō nr̥paḥ || 24 ||
yajñaṁ nirvartayāmāsa yathākalpaṁ yathāvidhi |
svapuraṁ cāgamacchrīmāniṣṭayajñō mahīpatiḥ || 25 ||
gaṅgāyāścāgamē rājā niścayaṁ nādhyagacchata |
agatvā niścayaṁ rājā kālēna mahatā mahān |
triṁśadvarṣasahasrāṇi rājyaṁ kr̥tvā divaṁ gataḥ || 26 ||
ityārṣē śrīmadrāmāyaṇē vālmīkīyē ādikāvyē bālakāṇḍē ēkacatvāriṁśaḥ sargaḥ || 41 ||
